Waarom je wél weet wat je moet doen, maar het niet doet
Je weet het. Je weet echt wel wat je moet doen. Je hebt de boeken gelezen, de podcasts geluisterd, de therapie gedaan. Je kunt haarfijn uitleggen waarom je reageert zoals je reageert. Je snapt je patronen, je kent je triggers, je begrijpt waar het vandaan komt.
En toch.
Op het moment dat je partner iets zegt wat je raakt, schiet je omhoog. Of je trekt je terug. Of je past je aan. Op het moment dat je kind dwars ligt, voel je die oude spanning. Op het moment dat je een grens wilt stellen, zeg je toch maar 'ja'. Op het moment dat het spannend wordt, verlaat je jezelf.
En dan denk je: waarom lukt dit mij niet? Ik weet dit toch allemaal?
Deze blog gaat over die kloof. Die frustrerende, pijnlijke kloof tussen weten en kunnen. Tussen begrijpen en blijven. Tussen inzicht en stabiliteit. En vooral: waarom die kloof er is, en hoe je die kunt verzachten.
Ik schrijf dit nu, omdat ik merk dat zoveel vrouwen denken dat ze het niet goed genoeg doen. Dat ze falen. Dat ze niet genoeg gewerkt hebben aan zichzelf. Terwijl het probleem helemaal niet is dat je niet genoeg weet. Het probleem is dat er een diepere laag stuurt. En die laag kun je niet wegdenken. Die moet je voelen, verzachten, trainen.
Waarom snap ik rationeel wat ik moet doen, maar doe ik het toch niet?
Omdat je systeem sneller is dan je verstand.
Echt, het is zo simpel. En zo complex.
Je hebt een rationeel brein. Dat brein kan reflecteren, analyseren, begrijpen. Dat brein zegt: "Ik moet rustig blijven. Ik moet niet reageren. Ik moet een grens stellen." Mooi. Goed brein.
Maar je hebt ook een systeem. Een zenuwstelsel. En dat systeem reageert op spanning. Niet op gedachten. Niet op inzichten. Niet op wat je gelezen hebt. Op spanning.
En als dat systeem spanning voelt, dan gaat het in actie. Dan activeert het een overlevingsreactie. Dan schiet je omhoog (fight), trek je je terug (flight), verstijf je (freeze), of pas je je aan (fawn). En dat gebeurt sneller dan jij kunt denken. Sneller dan jij kunt ingrijpen. Sneller dan jij kunt zeggen: "Wacht, ik wil dit anders doen."
Dus je weet het wel. Maar je systeem weet het nog niet. Je systeem denkt nog steeds dat die oude reactie nodig is. Dat die oude reactie veiligheid brengt. Dat die oude reactie bescherming biedt.
En zolang je systeem dat denkt, blijf je reageren. Ook al weet je beter. Ook al wil je anders. Ook al snap je het.
Waarom schiet ik op het moment dat het spannend wordt toch in mijn oude patroon?
Omdat er een diepere overtuiging stuurt.
En die overtuiging zit niet in je hoofd. Die zit in je lijf. Die zit in je zenuwstelsel. Die zit in je gevoel van veiligheid, van waardigheid, van waarde.
Die overtuiging zegt dingen als:
✨ "Als ik niet controle, gaat het mis."
✨ "Als ik niet aanpas, word ik afgewezen."
✨ "Als ik niet perfect ben, ben ik niet genoeg."
✨ "Als ik niet zorg, ben ik niet waardevol."
En die overtuigingen zijn niet ontstaan omdat je zwak bent. Of omdat je iets fout hebt gedaan. Die overtuigingen zijn ontstaan omdat je systeem op een gegeven moment geleerd heeft: dit is hoe ik veilig blijf. Dit is hoe ik overleefd. Dit is hoe ik geliefd blijf.
En dat systeem laat dat niet zomaar los. Ook al weet je rationeel dat het niet klopt. Ook al zie je dat het je beperkt. Ook al voel je dat het je energie kost.
Dus op het moment dat het spannend wordt, wint die diepere overtuiging. Niet omdat je faalt. Niet omdat je niet genoeg gewerkt hebt aan jezelf. Maar omdat je systeem nog steeds denkt dat die oude reactie nodig is.
Hoe verzacht ik die innerlijke strijd?
Door je systeem te trainen. Niet je verstand.
Want je verstand weet het al. Je verstand heeft genoeg inzicht. Je verstand heeft genoeg zelfreflectie. Je verstand hoeft niet nóg meer te begrijpen.
Je systeem moet leren dat spanning niet gevaarlijk is. Dat spanning verdragen kan. Dat je niet hoeft te reageren. Dat je kunt blijven. Bij jezelf. Bij de ander. In het moment.
En dat leer je niet door te denken. Dat leer je door te doen. Door te oefenen. Door te voelen. Door te blijven. Door spanning te verdragen zonder te schieten.
Concreet:
Je traint je systeem door op het moment dat je spanning voelt, niet meteen te reageren. Maar te pauzeren. Even. Een paar seconden. En in die pauze: adem je. Voel je je voeten op de grond. Leg je een hand op je borst of buik. En je zegt tegen jezelf: "Dit is spanning. Geen bewijs."
Want dat is het. Spanning voelt als bewijs. Spanning voelt als: er is gevaar, ik moet nu ingrijpen, ik moet nu reageren. Maar spanning is geen bewijs. Spanning is een signaal. Een signaal dat je systeem iets voelt. Niet dat er echt gevaar is.
En als je dat een paar keer doet, dan begint je systeem te leren: oh, spanning is niet gevaarlijk. Ik hoef niet te reageren. Ik kan blijven. Ik kan voelen. Ik kan wachten.
En dan, langzaam, begint die kloof te sluiten. Dan begint je systeem te volgen waar je verstand al is. Dan begint je reactie te veranderen. Niet omdat je meer weet. Maar omdat je systeem leert dat het veilig is om anders te doen.
Hoe blijf ik stabiel in spanning in mijn relatie, in ouderschap, op werk?
Door niet te proberen om spanning te vermijden. Maar door spanning te verdragen.
Want dat is het. Je blijft niet stabiel door spanning te vermijden. Je blijft stabiel door spanning te kunnen verdragen zonder te reageren.
In je relatie: je partner zegt iets wat je raakt. Je voelt spanning. Normaal schiet je omhoog, of trek je je terug.
Nu: je pauzeert. Je ademt. Je voelt. En dan kies je een volwassen reactie.
Misschien zeg je:
"Ik voel spanning. Ik heb even nodig."
Of: "Wat bedoel je precies?"
Of: "Ik wil hier over praten, maar ik heb even tijd nodig om te landen."
In ouderschap: je kind is dwars. Je voelt spanning. Normaal ga je in controle, of in frustratie.
Nu: je pauzeert. Je ademt. Je voelt. En dan kies je een volwassen reactie.
Misschien zeg je:
"Ik zie dat je boos bent. Ik luister."
Of: "Ik ben moe. Ik ga even zitten."
Of: "Dit is niet oké. We gaan nu even pauze nemen."
Op werk: iemand vraagt iets van je. Je voelt spanning. Normaal zeg je 'ja', ook al wil je 'nee'.
Nu: je pauzeert. Je ademt. Je voelt. En dan kies je een volwassen reactie.
Misschien zeg je:
"Ik kijk ernaar en kom erop terug."
Of: "Nee, dat past niet in mijn planning."
Of: "Wat is de deadline? Dan kan ik kijken of het lukt."
Zie je het? Het gaat niet om perfectie. Het gaat om pauze. Om voelen. Om kiezen. Om blijven. Bij jezelf. Bij de ander. In het moment.
En hoe vaker je dat doet, hoe stabieler je wordt. Niet omdat je geen spanning meer voelt. Maar omdat je spanning kunt verdragen zonder te reageren.
Dus. Dit is wat ik je vraag.
Deze week, één keer: oefen de mini-pauze op een spannend moment.
🛑 Stop.
✨ Leg één hand op je borst of buik.
✨ Noem zachtjes: "Dit is spanning. Geen bewijs."
✨ Adem langer uit dan in. Drie rondes.
✨ Kies daarna één volwassen actie. Een grenszin. Een vraag. Of even uitstel.
En kijk wat er gebeurt. Voel wat er gebeurt. Merk wat er gebeurt.
En als je merkt: "Dit is precies mijn patroon.
Dit is precies waar ik mee worstel. Dit is precies waar ik mee aan de slag wil", dan is de uitnodiging:
Stuur me 'KRACHT' in een DM of mail. Dan stuur ik je kort terug of dit bij "Van Strijd naar Kracht" past, en wat een logische volgende stap is. Zonder druk. Zonder verplichtingen. Gewoon even kijken of dit voor jou is.
Want ik weet het. Je weet genoeg. Nu is het tijd om te trainen. Om te voelen. Om te blijven. Om de kloof te sluiten tussen weten en kunnen.
Hi, Mijn naam is Shelly
Ik help vrouwen en professionals om niet alleen te overleven, maar te léven met rust, zelfvertrouwen en een stevig hart.
In mijn blogs schrijf ik over veerkracht, de innerlijke criticus en jezelf blijven midden in de chaos. Inzichten die raken, schuren en helen.
ABONNEER JE OP MIJN E-MAILIJST
Aangemaakt met © systeme.io